Святлана Ціханоўская заклікала беларусаў галасаваць на «рэферэндуме» супраць вайны

Беларуская лідарка Святлана Ціханоўская ў інтэрв’ю журналістцы «Белсату» Аліне Коўшык заклікала беларусаў галасаваць на «рэферэндуме» 27 лютага супраць вайны, а вайскоўцаў – праявіць сілу волі і сказаць рэжыму «не». Яна распавяла таксама пра сваю тэлефонную размову з Зянонам Пазняком і патлумачыла, чаму не ладзіць інаўгурацыю.

Святлана Ціханоўская. Фота: Белсат

– Як вы даведаліся пра тое, што пачалася вайна?

– Я была ў Францыі, мяне запрасілі на слуханні ў Сенаце. І ранкам, калі прачнулася, у мяне ўжо была процьма паведамленняў: пачалася вайна! Гэта, вядома, паніка і шок! Ты не можаш адэкватна ўспрыняць інфармацыю і паверыць у тое, што гэта адбылося. Бо я насамрэч не верыла, што гэта адбудзецца. Магчыма, я, як і ўсе беларусы, блакавала гэтую інфармацыю. Таму што мы помнім гісторыю, памятаем, колькі ахвяраў прынесла Другая сусветная вайна, і не маглі паверыць у тое, што будзем ваяваць супраць брацкага народу, з якім змагаліся поплеч дзясяткі гадоў таму.

І мы пачалі скарачаць візіты, якія ў нас былі запланаваныя ў Францыі, каб навязаць аператыўную сувязь са штабам у Вільні і атрымаць інфармацыю з розных крыніцаў, бо трэба было нешта рабіць.

«Рэжым і Беларусь – розныя рэчы»

– Пасля гэтага вы прынялі вельмі важнае рашэнне: узяць на сябе абавязкі гаранта незалежнасці Беларусі. Як вам яно далося, і як плануеце яго выконваць?

– Ведаеце, я не магла гэтага не зрабіць, таму што рэжым страціў гэтую здольнасць – бараніць незалежнасць нашай краіны, і аддаў Беларусь як плацдарм для ўчынення ваенных дзеянняў супраць Украіны. Мы бачым, як з тэрыторыі Беларусі ляцяць самалёты, прылятаюць на дазапраўку, і эшалонамі ідуць танкі. Праз беларуска-ўкраінскую мяжу праходзіць тэхніка, і мы бачым, што наш суверэнітэт і нашая незалежнасць пад пагрозай. І тады было прынятае рашэнне: узяць на сябе абавязкі змагацца не толькі супраць рэжыму, беззаконня, і гвалту ў нашай краіне, але і бараніць незалежнасць.

Гэта перадусім – даць людзям пасланне, што будзе адзіны цэнтр прыняцця рашэння, што ў кабінет, які мы арганізоўваем, увойдуць прадстаўнікі ўсіх структураў, якія бяруць на сябе адказнасць за прыняцце палітычных рашэнняў.

Беларускія войскі могуць далучыцца да агрэсіі супраць Украіны

Мы цяпер бачым, што, на жаль, змянілася стаўленне да беларусаў у еўрапейскіх краінах. І на гэта балюча глядзець. І мы мусім зрабіць выразнае пасланне дэмакратычным краінам, каб яны не вінавацілі Беларусь у гэтым уварванні.

Таму што рэжым і Беларусь – розныя рэчы. Мы – Беларусь, а рэжым – памагаты агрэсара.

«Заклікаю прыйсці на ўчасткі і прагаласаваць супраць вайны»

– Быццам бы так. Але ўкраінцы кажуць: вы не змагаецеся і не выйшлі на маршы супраць вайны. Што вы ім адкажаце?

– Насамрэч у беларусаў сэрцы абліваюцца крывёю. Але важна патлумачыць кантэкст. Што больш за паўтара года ў Беларусі адбываецца гвалт. Людзей запалохалі КДБ і турмамі. І цяпер мы спрабуем данесці да людзей інфармацыю, што насамрэч адбываецца. Я вось адкрыла адну з прапагандысцкіх газетаў, і там зусім няма пра тое, што ва Украіне ідзе вайна. Нібыта ў нас усё стабільна і цудоўна. Але рэжым ужо ўцягнуў нашую краіну ў гэтую вайну і гэтую агрэсію – і мы супраць гэтага.

Аднак складана цяпер чагосьці патрабаваць ад беларусаў. Мы проста можам заклікаць да сумленнасці і прасіць людзей рабіць тое, што могуць.

Мы ўвесь час казалі пра нелегітымны «рэферэндум», каб ставілі два крыжыкі ў бюлетэні. Але цяпер заклікаем да іншага – прыйсці на ўчасткі а 14:00 і прагаласаваць не супраць Канстытуцыі і «рэферэндуму», а супраць вайны, гвалту і танкаў у іншай краіне. Але і ў нашай таксама.

Я не ведаю, якія будуць далейшыя дзеянні беларусаў. Ці зможам падняць баявы дух настолькі, каб людзі выйшлі на вуліцы. Але і гэтага нельга выключаць, і да гэтага трэба заклікаць.

Бо не толькі лёс Украіны вырашаецца ў гэты час, але і наш лёс. Мы разумеем, што незалежнасць Украіны вельмі шчыльна пераплеценая з незалежнасцю Беларусі. Мы мусім падтрымліваць украінскі народ і змагацца за незалежнасць нашай краіны.

Ці будзе абвешчаны план «Перамога»

– Ці не надышоў час, калі варта было б абвесціць план «Перамога»?..

– Ведаеце, за апошнія двое содняў у планы «Перамога» і «Рабочы рух» запісаліся дзясяткі тысяч новых людзей. І людзі адчуваюць момант, і, магчыма, гэта той самы момант, калі план «Перамога» будзе запушчаны. Але пабачым. Пабачым, як будуць дзеяць людзі заўтра, на так званым «рэферэндуме» і, зыходзячы з гэтага, будзем прымаць далейшыя рашэнні.

– Нашыя гледачы пытаюцца, ці плануеце вы зладзіць інаўгурацыю.

– Мы ўсё ж кіруемся законам. І інаўгурацыя магла быць праведзеная ў першыя месяцы пасля прэзідэнцкіх выбараў. Тады я вырашыла гэтага не рабіць. І я прыняла прысягу перад беларускім народам, што бяру на сябе адказнасць за незалежнасць Беларусі.

Для людзей, якія хочуць пераменаў і хочуць дамагчыся справядлівасці, інаўгурацыя – толькі слова. Яны ведаюць, за каго і за што яны галасавалі, і тое, што нелегітымны прэзідэнт правёў сваю таемную інаўгурацыю, не зрабіла яго кіраўніком дзяржавы ў вачах гэтых людзей.

«Абмяняліся з Пазняком меркаваннямі»

– Учора вы размаўлялі з Зянонам Пазняком. Хто ініцыяваў размову, пра што яна была?

– Гэта было двухбаковае рашэнне. Гэта была першая нашая тэлефонная размова. Я ведаю пазіцыю Зянона Станіслававіча і ў дачыненні мяне, але гэта неабходна было зрабіць. Таму што Зянон Станіслававіч ужо вельмі доўга змагаецца за незалежнасць Беларусі, доўга кажа пра пагрозу нашаму суверэнітэту. І гэта такі быў першы кантакт. Мы абмяняліся меркаваннямі. Даволі кароткі званок.

І мы дамовіліся стэлефанавацца ў будучыні, калі гэта будзе неабходна. Я пачула меркаванне дасведчанага палітыка, у якога заўсёды ёсць свой погляд на ўсё, што адбываецца. І, вядома, ягоны досвед вельмі важны цяпер.

«Не выконваць злачынных загадаў»

– Што вы скажаце тым беларусам, якіх могуць зараз мабілізаваць у войска, каб ваяваць фактычна на баку акупантаў. Што ім рабіць?

– Я думаю, што зараз той самы час, каб яны сказалі рэжыму «не».

Я разумею, што страх прысутнічае і сярод салдатаў, і сярод камандавання, але прыйшоў час праявіць сілу волі. Таму што адна рэч – выводзіць людзей супраць бяззбройных беларусаў, а іншая – ісці ваяваць супраць братоў. Са зброяй – на братоў. І там ціха-мірна ніхто не будзе садзіцца ў аўтазакі, а будуць даваць адпор.

Таму я заклікаю тых, хто можа гэта зрабіць, не выконваць злачынных загадаў. Таксама я звярнулася да маці і жонак салдатаў тэрміновай службы і іншых службаў: «Задумайцеся, куды вы адпраўляеце сваіх родных!» Цяпер ужо іншы кантэкст, і трэба прымаць правільныя рашэнні.

Ёсць людзі і ва ўладзе, якія могуць змяніць хаду гісторыі Беларусі.

Святлана Ціханоўская звярнулася да жанчын Беларусі, Расеі і Украіны

belsat.eu

Падпісвайся на telegram Белсату

Hавiны