„Car Kolęda” – starodawny obrzęd noworoczny we wsi Siemieżawa FOTO

Reporter Biełsatu przypatrywał się imprezie, którą UNESCO włączyło do listy dóbr światowego dziedzictwa kulturalnego.

Osobliwy zwyczaj świętowania prawosławnego „Starego Nowego Roku” narodził się jeszcze w XVIII w. W tym czasie w Siemieżawie – wsi położonej niedaleko od Nieświeża stacjonowało rosyjskie wojsko. Oficerowie i żołnierze podczas Bożego Narodzenia mieli chodzić od chaty do chaty w paradnych mundurach i odgrywać przed zgromadzonymi krótkie przedstawienia, tańczyć śpiewać i za to wszystko otrzymywać podarunki od gospodarzy.

Gdy oddział opuścił wieś, miejscowi – głównie młodzież postanowiła kontynuować tradycję obchodzenia chat w strojach przypominających carskie mundury. Przebierańców nazywano „carami”.

W sowieckich czasach tradycja została wyrugowana. Jednak w 1996 r. zebrano dokumenty, opisy najstarszych mieszkańców i obrzęd przywrócono do życia.

Калядаванне на вёсцы.

Kolędowanie we wsi

Odtąd kolędnicy obchodzą wieś co roku. A tradycja przekazywana jest z pokolenia na pokolenie. Mieszkańcy wsi z ochotą włączają się do zabawy.

Калядоўшычкі імправізуюць падчас святогнага абходу вёскі.

Kolędnicy podczas świątecznego obchodu wsi

Etnolodzy podkreślają, że „Cary” w dzisiejszym wydaniu zachowały wszelkie funkcje dawnego obrzędu. Pomagają w socjalizowaniu się wspólnoty i we wspólnej komunikacji. Dostarczają emocji. Mają funkcję estetyczną i wychowawczą. A przede wszystkim są pięknym przykładem szacunku dla świątecznych tradycji.

Kolędowanie w domu.

Obrzęd rozpoczyna się po zapadnięciu zmroku. Kolędnicy idą przez wieś z zapalonymi pochodniami, co dodaje pochodowi niezwykłej malowniczości.

Замест традыцыйных беларускіх «Казы» і «Мядзведзя» ў «Калядных царах» выступаюць «Дзед» і «Баба».

Zamiast tradycyjnych dla białoruskich kolędników „Kozy” czy „Niedźwiedzia”, w „Carach” występują postacie „Dziada” i „Baby”.

„Cary” najpierw odwiedzają domy, w których mieszkają młode, niezamężne dziewczyny. Na miejscu odgrywają, krótkie żartobliwe scenki walk żołnierzy-przebierańców. Po bitwie na miejscu pojawia się „doktor” opatrujący „rannych”. Po przedstawieniu kolędnicy uroczyście składają życzenia gospodarzom, a ci wynagradzają ich trud.

Jeden z najbardziej malowniczych momentów obrzędu – zapalanie pochodni

„Cary” organizowane są w przededniu obchodzonego według kalendarza juliańskiego prawosławnego Nowego Roku. W słowiańskiej tradycji Sylwester nazywany jest „Szczodrym Wieczorem”. Unikalność obchodzonego w Siemieżawie obrzędu sprawiła, że został wpisany przez UNESCO na listę dóbr światowego dziedzictwa kulturalnego.

Dd/jb/ WWW.belsat.eu/pl/

Zobacz też

Wiadomości