БелАЗ працуе з перабоямі

БелАЗ – гонар айчыннага аўтапраму – пачынае працаваць з перабоямі. Прычына – нізкі попыт на прадукцыю. Куды дзяржаўны гігант ня змог прадаць грузавікі ды чаму флагманы машынабудавання паказваюць усё горшыя вынікі – распавядзе Аляксандр Папко. 25 студзеня канвейр БелАЗа спыніцца.

25 студзеня канвеер БелАЗу спыніцца. Рашэнне гендырэктара апублікаваў тэлеграм-канале NEXTA:

«У сувязі з нізкім пакупніцкім попытам на рынках СНД і далёкага замежжа на аўтатэхніку ААТ «БелАЗ», […] а таксама з мэтаю больш рацыянальнага выкарыстання фінансавых, матэрыяльных, паліва-энергетычных рэсурсаў […] абвесціць 25 студзеня днём прастою».

Раней урад дазволіў заводу адтэрмінаваць сплаты ў Фонд нацыянальнага развіцця. Канец года вытворца самых вялікіх грузавікоў на свеце сустрэў не ў найлепшай форме. У параўнанні з 2018-ым і сярэдзінай 2019-га вытворчасць БелАЗаў упала ўдвая – да 40 машынаў на месяц.

«Размова ідзе перадусім пра расейскі рынак. Усе іншыя таксама «прагнуліся», але расейскі – быў галоўны. Гэта быў адзіны рынак, на які ў нас цэлыя чвэрць стагоддзя быў спадзеў», – тлумачыць эканаміст Аляксандр Ярашук.

Менавіта ў Расею БелАЗ пастаўляе дзве траціны сваіх машынаў. Цэны на жалеза і медзь растуць, горназдабыўчыя кампаніі актыўна купляюць абсталяванне, але не абавязкова БелАЗы.

«Пры распрацоўванні глыбокіх гарызонтаў усё часцей колавы транспарт замяняюць транспартам канвеерным. У цяперашні час створаныя высокапрадукцыйныя канвеерныя лініі», – распавядае прафесар Маскоўскага дзяржаўнага горнага ўніверсітэту Андрэй Валуеў.

БелАЗ, што выпускае кожны трэці кар’ерны самазвал на свеце, – не адзіны дзяржаўны гігант, які перажывае спад. Летась падаў экспарт беларускіх трактароў, прыбыткаў «Гомсельмашу» не ставала, каб расплаціцца з пазыкамі, а МАЗ адпрацаваў са стратамі пяты год запар. Дырэктараў усіх трох дзяржпрадпрыемстваў адправілі ў адстаўку.

«Тыя прадпрыемствы, якія за дваццаць гадоў нічога не зрабілі, каб увесці сучасны менеджмент, прыцягнуць міжнароднае фінансаванне, сучасную сістэму справаздачнасці, добрыя кадры для кіравання, сустрэнуцца з вялікімі праблемамі. Нават калі там памяняць усіх дырэктараў на ўсіх міністраў – прынцыпова нічога не зменіцца», – перакананы дырэктар Даследчага цэнтру Мізэса Яраслаў Раманчук.

Стратныя кампаніі – гэта хранічная праблема беларускай эканамічнай мадэлі. Паводле статыстыкі, агучанай парталам banki24.by, 11 месяцаў мінулага года скончыла са стратамі кожнае пятае прадпрыемства, а нізкапрыбытковых было больш за палову.

«Гэтыя прадпрыемствы кіруюцца як у СССР. Нейкі там урад, нейкі прэзідэнт атрымлівае нашы з вамі грошы, а МАЗ, БелАЗ, «Гомсельмаш» трымае як нейкі дзіцячы садочак, які гэтымі грошамі трэба падкормліваць. Гэта сведчыць, што такая сістэма кіравання не працуе», – перакананы Яраслаў Раманчук.

А працуе сістэма, дзе прадпрыемствы аддзеленыя ад дзяржавы і кіруюцца правіламі рынку, кажа эканаміст.

Да рэформаў Менск можа матываваць скарачэнне расейскіх нафтавых субсідыяў. На думку Яраслава Раманчука, грошай на падтрыманне дзяржгігантаў сёлета будзе значна менш.

Аляксандр Папко, «Белсат»

Глядзі таксама